O kamiennych kręgach w Stonehenge słyszał zapewne każdy. Zagadek tego typu jest jednak więcej. Jedna z nich znajduje się w Irlandii Północnej.

Nieco ponad 13 kilometrów na północny-zachód od Cookstown, na przestrzeni 20 lat (od roku 1945 począwszy), odkrywano stopniowo kolejne tajemnicze kamienne kręgi. Pierwsze z nich ukazały się przypadkowo podczas przekopywania torfowisk Beaghmore („wrzosowiska brzóz”), kolejne odkrycia były już efektem badawczych poszukiwań.

Na przestrzeni dwóch dekad odkryto łącznie 7 kręgów, na które złożyło się 1269 kamieni o wysokości od kilku centymetrów do 1,8 metra. 6 z owych kregów ustawionych jest parami. Od kręgów w kierunku północno-wschodnim biegną dodatkowo rzędy kamieni ustawione tak, że wyższe znajdują sie wewnątrz, a niższe na zewnątrz.

Kamienne aranżacje są w rejonie Tyrone oraz Fermanagh dość popularne, ale kręgi w Beaghmore są zdecydowanie największe i stanowią najlepszy materiał do naukowych badań, zwłaszcza, że zagadka ich przeznaczenia nadal pozostała nierozwiązana.

Pochodzenie kamieni szacuje się na okres ok. 1600 p.n.e., czyli wczesną epokę brązu. Ślady obecności człowieka w tym rejonie (krzemienne narzędzia, ślady rekultywacji, kamienny mur) datowane są jednak na dużo wcześniej - na ok. 2900-2600 lat p.n.e. Przypuszcza się zatem, że jeszcze przed ułożeniem kręgów na terenie tym znajdowała się neolityczna osada, i że cała kamienna siatka została zbudowana jako struktura rytualna - wyraz błagań do bóstw o przywrócenie płodności ziem.

Każdy, kto odwiedza Beaghmore bardzo łatwo daje się uwieść magii kręgów. Zwłaszcza, że to, co można tam zobaczyć, to prawdopodobnie tylko część tajemnicy - przypuszcza się, że torfowiska skrywają jeszcze inne kręgi...